ภาวะหลังมีเพศสัมพันธ์คืออะไร? ทำไมเราไม่ควรมองข้าม?

ภาวะหลังมีเพศสัมพันธ์คืออะไร? ทำไมเราไม่ควรมองข้าม?

ภาวะหลังมีเพศสัมพันธ์ คือ อาการหรือความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นกับร่างกายหลังการมีเพศสัมพันธ์ ซึ่งอาจเป็นภาวะปกติ เช่น อ่อนเพลียเล็กน้อย หรืออารมณ์เปลี่ยนแปลง แต่ในบางกรณีอาจเป็นสัญญาณเตือนของการติดเชื้อ การอักเสบ หรือโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ได้

หลายคนมักมองว่าอาการเล็ก ๆ น้อย ๆ เดี๋ยวก็หายเอง จึงปล่อยผ่าน แต่ความจริงแล้ว การสังเกตอาการตั้งแต่ระยะแรกช่วยลดความเสี่ยงภาวะแทรกซ้อนในระยะยาวได้

รู้ทันภาวะหลังมีเพศสัมพันธ์

ภาวะหลังมีเพศสัมพันธ์ (Postcoital) คืออะไร?

ภาวะหลังมีเพศสัมพันธ์ (Postcoital) คือ อาการหรือความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นกับร่างกายหรืออารมณ์ภายหลังการมีเพศสัมพันธ์ อาการบางอย่างเป็นเรื่องปกติและหายได้เอง แต่บางกรณีอาจเป็นสัญญาณเตือนของการติดเชื้อ การอักเสบ หรือโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ (STI)

การรู้จักภาวะ Postcoital จึงสำคัญ เพราะช่วยให้เราแยกได้ว่า “อะไรปกติ” และ “อะไรควรรีบตรวจ”

อาการปกติหลังมีเพศสัมพันธ์

อาการที่พบได้และมักไม่อันตราย เช่น

  • อ่อนเพลียเล็กน้อย

  • ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ

  • ตกขาวใสเพิ่มขึ้นเล็กน้อย

  • อารมณ์เปลี่ยนแปลงชั่วคราว

อาการเหล่านี้มักหายได้เองภายใน 1–2 วัน

อาการผิดปกติที่ไม่ควรมองข้าม

หากมีอาการต่อไปนี้ ควรพบแพทย์เพื่อตรวจเพิ่มเติม

  • เลือดออกหลังมีเพศสัมพันธ์ (Postcoital bleeding)

  • ปวดท้องน้อยรุนแรงหรือปวดนาน

  • ตกขาวสีเขียว เหลือง มีกลิ่นแรง

  • แสบขัดเวลาปัสสาวะ

  • มีผื่น ตุ่ม หรือแผลบริเวณอวัยวะเพศ

อาการเหล่านี้อาจเกี่ยวข้องกับ การติดเชื้อทางเพศสัมพันธ์ เช่น HIV ซิฟิลิส หนองใน

ภาวะซึมเศร้าหลังมีเพศสัมพันธ์

ภาวะซึมเศร้าหลังมีเพศสัมพันธ์ คืออะไร?

หรือที่เรียกว่า Postcoital Dysphoria (PCD) คือ ภาวะที่บุคคลรู้สึกเศร้า หดหู่ วิตกกังวล หรือร้องไห้หลังมีเพศสัมพันธ์ แม้ว่ากิจกรรมนั้นจะเป็นไปด้วยความสมัครใจและไม่มีเหตุการณ์ไม่ดีเกิดขึ้นก็ตาม

อาการนี้สามารถเกิดได้ทั้งผู้หญิงและผู้ชาย และไม่ได้แปลว่าความสัมพันธ์มีปัญหาเสมอไปค่ะ

อาการที่พบได้

  • รู้สึกเศร้าแบบไม่มีสาเหตุ

  • ร้องไห้หลังเสร็จกิจ

  • รู้สึกว่างเปล่า หรือโดดเดี่ยว

  • หงุดหงิดหรือวิตกกังวล

  • อยากแยกตัวเงียบ ๆ

อาการมักเกิดทันทีหรือภายในไม่กี่ชั่วโมงหลังมีเพศสัมพันธ์ และส่วนใหญ่จะหายได้เอง

ภาวะซึมเศร้าหลังมีเพศสัมพันธ์ เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนและสารเคมีในสมองระดับฮอร์โมนที่ขึ้นสูงและลดลงอย่างรวดเร็ว อาจทำให้อารมณ์ “ดรอป” หรือรู้สึกว่างเปล่าได้ชั่วคราว คล้ายอารมณ์ตกหลังความตื่นเต้น 

สาเหตุเกิดจากอะไร?

ภาวะนี้อาจเกี่ยวข้องกับหลายปัจจัย เช่น

การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมน

หลังถึงจุดสุดยอด ร่างกายมีการเปลี่ยนแปลงของสารเคมีในสมอง เช่น โดปามีนและออกซิโทซิน ซึ่งอาจทำให้อารมณ์แกว่งได้

ปัจจัยทางจิตใจ

  • ความเครียดสะสม

  • ประสบการณ์ทางเพศที่กระทบจิตใจในอดีต

  • ความรู้สึกผิดหรือความคาดหวังสูง

ปัญหาความสัมพันธ์

ความไม่มั่นคงหรือความกังวลในความสัมพันธ์อาจสะท้อนออกมาเป็นอารมณ์หลังมีเพศสัมพันธ์

วิธีป้องกันภาวะ Postcoital ที่เสี่ยง

  • ใช้ถุงยางอนามัยทุกครั้ง

  • หลีกเลี่ยงการสวนล้างช่องคลอด

  • ฉีดวัคซีน HPV และตับอักเสบบี

  • ตรวจสุขภาพทางเพศเป็นประจำ

วิธีป้องกันภาวะ Postcoital ที่เสี่ยง

ควรตรวจอะไรเมื่อมีความเสี่ยง?

หากมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกัน หรือมีคู่นอนใหม่ ควรพิจารณาตรวจ

  • HIV

  • ซิฟิลิส

  • หนองใน / หนองในเทียม

  • ไวรัสตับอักเสบ B และ C

  • การตั้งครรภ์ (ในผู้หญิง)

ควรตรวจตามช่วงเวลาที่เหมาะสม เพราะแต่ละโรคมีระยะฟักตัวต่างกัน

ภาวะหลังมีเพศสัมพันธ์ (Postcoital) ไม่ใช่เรื่องเล็ก เพราะอาจเป็นได้ทั้งอาการปกติหรือสัญญาณเตือนของโรค การรู้จักอาการ สังเกตความผิดปกติ และตรวจสุขภาพตามความเสี่ยง จะช่วยให้คุณปลอดภัย ลดภาวะแทรกซ้อน และมีสุขภาพทางเพศที่ดีในระยะยาว

This site uses cookies to offer you a better browsing experience. By browsing this website, you agree to our use of cookies.